ماهی تینوپوما : teen-o-pomer

|
ماهی تینوپوما |
ماهی ای که از خویشاوندان ماهیان گورامی و فایتر میباشد تینوپوما است ؛ بیشتر گورامیها از آسیا برخاسته اند ولی تینوپوماها بومی آفریقا هستند .
برخی از گونه های جنس تینوپوما در تجارت آكوآریوم وارد شده اند و بی شك اطلاعات موجود در مورد آنها بیشتر از سایر گونه های این جنس است .
یكی ازاین گونه ها ، Ctenopoma acutirostre یا تینوپومای خال خالی است .
این ماهی بنام تینوپومای پلنگی و سوف خال خالی آفریقایی نیز خوانده میشود و بتازگی به بازار آبزیان فروشی ایران نیز وارد شده است .
|
اطلاعات کلی در مورد ماهی تینوپوما |
زیر راسته : Anabantoidei / خانواده : Anabantidae / جنس : Ctenopoma
نام این جنس از دو واژه Ktenos به معنی شانه و Poma به معنی پوشش
تشكیل شده و اشاره به خاردار بودن سر پوش آبششی در این ماهیان دارد
نام عمومی: این ماهیان معمولا سوف راه رونده آفریقایی و یا Bushfish است
اب : شیرین و كمی اسیدی / درجه حرارت : ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتیگراد
|
زیستگاه و خصوصیات ماهی تینوپوما |
بیشتر گونه های جنس تینوپوما ساكن رود كنگو و یا نواحی غرب آفریقا هستند .
بر خلاف گورامی ها عضو لابیرنت در گونه تینوپوما رشد چندانی نداشته است با این همه ، ماهی از آن در تنفس سود میجوید .
این ماهیان دارای دهان و چشم بزرگ بوده و بر عكس بیشتر گورامی ها كه باله پشتی كوچكی دارند ، باله پشتی در بدن ماهی تینوپرما دراز است .
به همین دلیل در نگاه اول ، خانواده سیكلیده را به یاد می آورند .
|
تینوپومای پلنگی |
ماهی Ctenopoma acutirostre
نام عمومی : تینوپومای پلنگی (Leopard Ctenopoma)
یا سوف خال خال آفریقایی (Spotted Climbing Perch)
زیستگاه : رود كنگو آفریقا و آبهای شیرین و شفاف و كند جریان كنگو
ظاهر : بدن دارای لكه های زرد و قهوه ای / دما : ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتیگراد
p .H مناسب : ۶ تا ۸ درجه سانتیگراد / طول بدن : ۱۵ سانتی متر
تغذیه طبیعی : نرم تنان ، كرم ها و ماهیان ریز

|
تشخیص جنسیت تینوپومای پلنگی |
از لحاظ گوناگونی جنس ماهی ماده گردتر و ماهی نر كشیده تر است .
یكی از تفاوت های بسیار مهم که بین دو جنس وجود تعداد زیاد خارهای سرپوش آبشش و سایر نقاط بدن در جنس نر است كه حتی با لمس كردن ماهیها میتوان به نر یا ماده بودن این ماهی پی برد !
به همین دلیل شكار این ماهی با تور درست نیست زیرا خارهای سر پوش ابشش ماهی در تور گیر كرده و جدا كردن آن دشوار است .
همین واقعیت سبب شده كه ورود این ماهیان به تجارت آكوآریوم محدود شود زیرا جدا كردن تور از ماهی دست كم باعث آسیب دیدگی شدید درسرپوش آبشش و هجوم انواع بیماری ها و قارچ ها به این ماهی زیبا می گردد .
تینوپومای نر از این خارها برای نگهداشتن ماده در زمان تولید مثل استفاده می كند .
همچنین ماهیان نر این گونه دارای رنگهای جذاب تر و درخشان تری هستند و بلند و نوک تیز تر بودن باله ها نیز نشان دهنده نر بودن ماهی است .
|
تکثیر ماهی تینوپومای پلنگی |
تینوپومای خال خالی و در واقع هیچ یك از گونه های تینوپوما اقدام به ساخت لانه حبابی نکرده و مراقبتی نسبت به تخم ها یا نوزادان اعمال نمیكند.
اگر هم لانه ای از حباب بسازند بدقواره بوده و به درد نگهداری از تخمها نمی خورد .
تخم ها در بستر اکواریوم به وسیله ماهی ماده رها شده و سپس به سطح آب می روند .
میزان تخم ها در این ماهی حدود ۱۰۰۰ عدد و یا كمتر است .

|
تغذیه ماهی تینوپوما |
نگهداری ماهیان تینوپوما درمیان آبزیان بسیار ساده است زیرا كم توقع هستند اما آنچه در مورد این ماهیان اهمیت دارد تغذیه آنها با انواع غذاهای زنده و یا فریز شده و لارو حشرات (كرم خونی ) است .
در غیر این صورت ماهی گوشه گیر و بد رنگ به نظر می آید .
نكته دیگر این است كه این ماهی عادت به خوردن ماهیان ریز و كوچك دارد به همین دلیل باید انواع تینوپوما را با ماهیان همنوع و یا غیر همنوع بزرگ نگهداری كرد .
تكاپوی تغذیه ای تینوپوماها به هنگام غروب و در شب آغاز میشود .

|
شرایط و دکوراسیون اکواریوم |
به طور کلی نگهداریش مانند انواع گورامی هاست و آب سبک باعث بهتر شدن زیستگاه این ماهی می گردد .
سنگهای كف بهتر است تیره باشد تا ماهی در بهترین رنگش ظاهر شود .
همچنین باید مخزن را از ریشه ها و گیاهان آبزی و محلهای پنهان شدن پر کرد و گیاهان شناور را در سطح آکواریوم قرار داد .
از آن جا كه خوگیری این ماهیان به محیط جدید زندگی به كندی صورت میگیرد تا جایی كه امكان دارد باید از جابجایی آنها از یك مخزن به مخزن دیگر پرهیز كرد و گرنه ماهی ها برای مدت ها منزوی و خجالتی به نظر می آیند .

|
گونه دیگر ماهی تینوپوما |
یكی دیگر از ماهیان این جنس C . maculatum است كه ماهی است با رنگ قهوه ای و لكه خال مانندی در پشت خود میباشد .
هر وقت این ماهی بترسد و احساس خطر كند خودش را به مردن میزند و با توجه به رنگی که دارد مانند یك تكه برگ كهنه در بستر آکواریوم قرار میگیرد !
در زمان تولید مثل ، در كنار تكه ای چوب یا درون غار یا تونلی ماهی نر ماهی ماده را در آغوش گرفته و گاهی به قسمت شکم آن نوك میزند سپس ماهی ماده بی حركت میماند و این در حالیست كه جنس نر بدورش حلقه زده است.
پس از مدت كمی تخم های شفاف و سبكی از ماهی رها میشود كه به علت دارا بودن گویچه روغن ، به سطح آب میرود سپس نر و ماده از هم جدا میشوند.
میزان تخم های C . maculatum بین ۱۰۰۰ تا ۷۰۰ عدد تخمین زده شده است .
دوره انكوباسیون تخم ها در دمای ۲۳ درجه سانتیگراد یك روز بوده و سه روز بعد از این دوره تمام لاروها شروع به شنای آزاد در محیط اکواریوم می كنند .
لاروها كه در این زمان فقط ۳ میلی متر طول دارند به شدت از نور گریزانند و زمانی كه طول لاروها به ۴ میلی متر رسید ، لكه روی بدنشان ظاهر میشود .